Кыргызстанда органдарды трансплантациялоо өнүгүшү олуттуу системалык тоскоолдуктарга туш болууда. Негизги көйгөйлөрдүн бири — мөөнөтү өткөн донордуктун практикасынын жоктугу, бул операциялар үчүн ылайыктуу материалдын курч жетишсиздигин жаратат.
Ош мамлекеттик университетинин медициналык клиникасынын трансплантация бөлүмүнүн башчысы Бексултан Сейитбек уулу журналисттерге учурдагы кырдаал дарыгерлердин мүмкүнчүлүктөрүн олуттуу түрдө чектөөдө экенин билдирди. Анын айтымында, 15 бейтаптын ичинен операцияга болгону экөө гана жетет — калгандарына донорлор жетишпейт же медициналык каршы көрсөтмөлөр бар.
Органдарды которуу менен алектенген жана жакшы натыйжа көрсөткөн бардык борборлор каржылоого мүмкүнчүлүк алышы керек. Экинчиден, кадрлар керек — нөлдөн баштап окутуу, чет өлкөгө ординатурага жөнөтүү зарыл. Каржылоо жана кадрлар жетиштүү болгондо гана донорлорду тандоо маселесине келе алабыз. Алардын жетишсиздиги өтө чоң.
Адисси түшүндүрүшүнча, мөөнөтү өткөн донордук үчүн неврологиялык же нейрохирургиялык патологиялары бар (мисалы, инсульт же мээнин шишиги), бирок боорду жана бөйрөктү дени сак бейтаптар ылайыктуу болот. Мында курак, инфекциялык усулдардын жоктугу жана организмдин абалы чечүүчү ролду ойнойт.
Экономикалык аспект жана операциялардын жеткиликтүүлүгү
Трансплантациянын жеткиликтүүлүгү маселелери Пациенттердин коомдорарын союзу тарабынан уюштурулган улуттук форумда талкууланды. Өлкөдө бөйрөк жана боор которуу иштери жүрүп жатканына карабастан, бейтаптар процедуралардын баасы же татаалдыгынан улам көбүнчө чет өлкөдөн жардам издөөгө мажбур болушат.
Чет өлкөдөгү медициналык кызматтардын баасына мисал катары Индияны тандаган бейтаптардын тажрыйбасы келтирүлөт. Бул өлкөдө трансплантациянын арзандыгы операцияларды $17 миңден баштаган баада жүргүзүүгө мүмкүндүк берет.













